Bodemkennis
Bodemgilde (2014 - 2015)
Dit project is een eerste stap richting Bodemgilde. In de afgelopen decennia is de bodemwereld vooral gericht geweest op verontreinigde bodems en de sanering ervan. Nu is er sprake van een transitie waarbij nadrukkelijker wordt gekeken naar de diepere ondergrond en er breed wordt gekeken naar de bodem in een maatschappelijke context. Dit vraagt om (nieuw) vakmanschap. Spelers in de bodemwereld zijn geïnterviewd en op basis van hun verhalen is er een richting uitgezet. Klik op de titel om het rapport te downloaden.
WRIJ
Traject WRIJ (2016 - 2018)
Als het gaat om ervaringskennis en Gilden 2.0 ligt waterschap Rijn en IJssel (WRIJ) aan kop. Zowel directie als bestuur hebben het werkplaatsachtig werken benoemd als dé werkwijze om complexe watervraagstukken te benaderen en de ervaringskennis van de senioren die de komende jaren met pensioen gaan te borgen. Er loopt nu een traject waarbij medewerkers wordt opgeleid om zelf Werkplaatsen te gaan begeleiden. De komende jaren gaan er vele Werkplaatsen lopen binnen WRIJ en worden er vele kenniscafés georganiseerd waar ervaringen worden gedeeld.
Paradox
Gezonde verstedelijking (2015 - 2016)
Door op de titel te klikken kunt u een narratief downloaden. Het narratief is voornamelijk opgebouwd uit letterlijke citaten van medewerkers die de afgelopen drie jaar betrokken zijn geweest bij het programma Gezonde Verstedelijking van het ministerie van IenM. Het is spreektaal. De medewerkers zijn afkomstig van Rijkswaterstaat (RWS), de IenM beleidskern/stafdirectie, de gemeenten Utrecht, Schiedam en Eindhoven, het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en stedenbouwkundig bureau Posad. Gezamenlijk vertellen ze over het programma Gezonde Verstedelijking. Hett narratief vormt een geheugen van wat er gebeurd is en brengt leerpunten in beeld.
Bernhezer_Benadering
De Bernhezer Benadering (2015 - 2016)
In de loop der jaren is er in de gemeente Bernheze een manier van werken opgebouwd waarvan we vinden dat deze waardevol is en niet alleen behouden moet worden, maar ook versterkt en verspreid. Het gaat om de wijze van planvorming, de herinrichting van de openbare buitenruimte, de uitvoering van civieltechnische werken en het beheer & onderhoud. In het verhaal dat u kunt downloaden door op de titel te klikken volgt een selectie van karakteristieken van wat we de Bernhezer Benadering zijn gaan noemen. Bijzonder is dat de gemeente als eerste in Nederland het principe van adaptief beheer heeft omarmd.
bodem
Bodem en Water / ILB (2012 - 2013)
Op natuurlijke wijze hebben bodem en water een sterke relatie met elkaar. In het grondwater komen ze letterlijk samen. Toch werken de bodem- en waterwereld nog sterk langs elkaar. In een project van Agentschap NL (later Rijkswaterstaat Leefomgeving) hebben we met een team gesprekken gevoerd en gezocht naar mogelijkheden om de relatie te versterken. Hiervoor is een narratief verslag opgesteld, te dowloaden door op de titel te klikken. Hierin komen veel mensen uit de bodem- en waterwereld letterlijk aan het woord. Gezamenlijk vertellen ze het verhaal. Ook hebben we een narratief opgesteld voor ILB-2, de tweede Impuls Lokaal Bodembeheer. Elf adviseurs zijn de regio ingetrokken om op locatie mee te werken aan projecten waarbij bodem breder wordt bekeken dan tot dan toe gebruikelijk. Ook is in een aantal projecten gekeken naar de mogelijkheden voor ecosysteemdiensten.narratief ILB
deventer
Ecologie in Deventer (2012 - 2013)
Op 11 september 2012 is door het college van B&W van de gemeente Deventer opdracht gegeven een Beleidsagenda Ecologie op te stellen. Het gaat erom acties te benoemen die bij gaan dragen aan de instandhouding en versterking van ecologische waarden in de gemeente. Bijzonder bij de aanpak van het proces om te komen tot een beleidsnota is niet geweest het inventariseren van de aanwezige natuur om vervolgens streefwaarden te formuleren, maar dat er twee fietstochten zijn gemaakt met bewoners van Deventer die actief zijn in verenigingen en belangengroeperingen die te maken hebben met natuur en dat de beleidsagenda bepaald is op basis van de verhalen die zij vertellen. Hun verhalen zijn vastgelegd in een natuurnarratief (downloaden door op de titel te klikken)
liemt
Adaptief Waterbeheer in Liemt (2013 - 2016)
In het kader van de Watercoalitie is er een project gestart met de gemeente Boxtel. Het gaat om het klimaatproof maken van het dorp Liempde, uit te spreken als Liemt. Ooit waren in het dorp sloten aanwezig om het overtollig regenwater af te voeren, maar na de aanleg van de riolering begin jaren '60 is een deel van het slotenstelsel gedempt. Sindsdien is er ook regelmatig sprake van wateroverlast, vooral in de woningen. Centrale vraagstelling is: "Hoe kunnen we ervoor zorgen dat een druppel regenwater die in Liemt valt er zo lang mogelijk over doet om niet in het riool te komen?" Bij de aanpak worden de principes van adaptief waterbeheer toegepast. Er wordt aan de watercoalitie gewerkt van binnen naar buiten toe. De vorderingen worden geregistreerd in een narratief (downloaden door op titel te klikken).
routekaart
Routekaart Afvalwaterketen (2011)
Als er één werkgebied is waar de ontwikkelingen erg snel gaan de laatste tijd, dan is dat wel de afvalwaterketen. Het begrip afvalwater is aan het verdwijnen en maakt plaats voor grondstoffen. De technische ontwikkelingen gaan zo snel dat er binnen enkele decennia alleen nog maar energiefabrieken zijn en grondstoffabrieken. In combinatie met de ontwikkelingen met het anders omgaan met regenwater en de veranderende voedselstrategie gaat de stedelijke leefomgeving er geheel anders uitzien. Door waterschappen en gemeenten is gezamenlijk een routekaart voor de afvalwaterketen opgesteld, bedoeld om enige coherentie te krijgen in de innovaties. Mijn eigen bijdrage bedroeg de lokale leefomegving, in en rond de woning.
simulacra
Simulacra in een Rivierendelta (2013 - 2015)
Mensen handelen niet op basis van de werkelijkheid, maar op basis van de beelden die ze hebben van de werkelijkheid. Dat is zo, en zal ook zo blijven. Dan is het wel van belang dat die beelden niet te ver van werkelijkheid af komen te staan. Op het moment dat beeld en werkelijkheid nauwelijks meer een relatie hebben, spreken we over een Simulacrum. Het begrip is ooit geïntroduceerd door Plato. Voor een onderwerp als waterveiligheid is het van belang dat betrokkenen gevoel hebben en houden voor de realiteit en daarom hebben we voor de ENW een verkenning uitgevoerd (klik op titel).
delft
Watercoalitie (2012 - heden)
Om doelen - zoals geformuleerd in het Bestuursakkoord Water - te halen in de praktijk, moeten waterbeheerders samenwerken. Deels gebeurt dat al tussen gemeenten en waterschappen en zien we initiatieven waarbij ook het bedrijfsleven wordt betrokken. In het project Watercoalitie van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, worden de pijlen gericht op nieuwe vormen van samenwerking. Er wordt gezocht naar coalities die verrassend zijn, maar uiteindelijk beter in staat zijn om processen in beweging te krijgen dan de afzonderlijke overheidspartijen. Eén van de deelprojecten betreft het anders omgaan met regenwater in Delft, de TU-wijk Noord.
delft
Hotspot Veenkoloniën (2011)
Nederland loopt voorop als het gaat om de klimaatadaptatie. Eén van de manieren om wetenschap en praktijk dichter bij elkaar te brengen is de zogenaamde hotspotbenadering. In concrete gebieden worden wetenschappelijke resultaten vertaald naar de praktijk. Dat heeft prachtige resultaten opgeleverd. Eén van de hotspots betreft de Veenkoloniën in Groningen en Drenthe. Dit is een gebied met veel potenties en wellicht is het mogelijk de Veenkoloniën zo in te richten dat er meer broeikasgassen worden gebonden dan uitgestoten. Het bijzondere van de Veenkoloniën is dat er niet alleen een vertaalslag heeft plaatsgevonden van wetenschap naar praktijk, maar dat ook de praktijk echt aan het woord is geweest en invloed heeft gehad op de te volgens strategie. Dit heeft geresulteerd in Veenergiek, een strategie waarin wetenschap en praktijk elkaar ontmoeten. Een beeld van keukentafelgesprekken krijgt u door op de titel te klikken.
p1
Bewoners betrekken in Weert (2010 - 2011)
De gemeente Weert is op een aantal lokaties bezig met stedelijke vernieuwing. Zo wordt een groot deel van de openbare buitenruimte in het dorp Stramproy heringericht. Ik ben door de gemeente gevraagd om bij projecten van zowel de Grontmij als Tauw de interacties met de bewoners te verzorgen.
Het gaat erom interesse te tonen in de mensen die er wonen en werken en niet om "het creëren van draagvlak." Zie ook het essay (mei 2002) over de betrokkenheid van burgers bij het waterbeheer.
p3
Klimaatbestendige IJsselvallei (2010)
In opdracht van de provincies Overijssel en Gelderland werk ik samen met Tauw aan een visie voor een klimaatbestendige IJsselvallei. Het gaat erom de gevolgen van klimaatverandering in beeld te brengen. Vastgesteld wordt welke projecten reeds worden uitgevoerd en welke taken er over blijven voor de provincies. Het project resulteert in de vaststelling van een strategie. Om tot deze strategie te komen hebben we gebruik gemaakt van de Driepuntsbenadering.
p7
Aanjaagteam Waterketen (2008 - 2013)
Vanaf 2008 zia ik het aanjaagteam voor de waterketen. Met dit team hebben we een langetermijnvisie, tezamen met een grote groep betrokkenen in het werkveld. In 2009 hebben we de visie gebracht naar betrokkenen bij de waterketen en in 2010 en 2011 hebben we ervaringen uit de praktijk opgehaald. Halverwege is de focus wel iets veranderd. De doelmatigheidsdiscussie over de waterketen is meer centraal komen te staan. Onze inzet is om aan te tonen dat juist door realisatie van de visie de waterketen doelmatiger wordt. Een narratief over de visie kunt u downloaden door op de titel te klikken.
p4
Legofiseren van de waterketen (2010 - 2012)
In 2009 heb ik samen met Jikke Balkema, Ad Leenaars en Louis van der Kallen een prijsvraag gewonnen tijdens een creatieve werkdag in Eindhoven rond het thema "Innoveren in de waterketen doe je samen." Wij zijn toen gekomen met het concept van legofiseren. Het gaat om het standaardiseren van bouwstenen voor de duurzame waterketen, zodat deze geschikt kunnen worden gemaakt voor massaproductie. Lego hanteren we hier als metafoor. In 2010 hebben we de samenwerking met TNO gezocht om het legofiseren een stap verder te brengen. De visie over legofiseren kunt u downloaden door op de titel te klikken.
cultuurhistorie
Cultuurhistorie en gebiedsontwikkeling (2008)
In 2009 heeft projectbureau Belvedere haar activiteiten beëindigd. Als een soort erfenis brengt ze publicaties uit over verschillende thema's rondom cultuurhistorie. Samen met Paul Berends heb ik een essay samengesteld over cultuurhistorie en gebiedsontwikkeling. Het essay is gebaseerd op twee groepsgesprekken met totaal negen personen. Citaten van deze personen zijn samengevoegd tot één verhaal, waarbij duidelijk wordt dat cultuurhistorie en gebiedsontwikkeling elkaar veel te bieden hebben. Het principe van Belvedere van "behoud door ontwikkeling" komt er prachtig tot in z'n recht. Door op de titel te klikken kunt u het essay downloaden.
a59
Corridorstudie A59 (2008)
Een echte Mastercase, waaarbij ik samen met Roel Meilof van Goudappel Coffeng als master functioneerde. Drie gemeenten, de provincie, Staatsbosbeheer, het waterschap en enige andere organisaties hebben gedurende twee maanden intensief samengewerkt bij het ontwikkelen van een integrale visie voor de A59 en de omliggende regio, van 's-Hertogenbosch tot en met Waalwijk. De gemeente Heusden was initiatiefnemer. Tauw en Goudappel Coffeng deden een deel van het uitvoerende werk. Het resultaat is verrassend en goed ontvangen door de locale bestuurders.
rw2035
Rotterdam Waterstad 2035 (2005)
De kern van de activiteiten lag in 2005, maar het proces gaat door. Rotterdam Waterstad ontwikkelt zich. De kiem daarvoor is gelegd voorafgaand aan de Architectuur Biënnale 2005, met als thema "The Flood." In een echte Mastercase hebben we gewerkt aan een strategie om Rotterdam economisch en sociaal sterker te maken en in dat proces te adapteren aan klimaatverandering. Het ontwerp, dat als maquette getoond werd tijdens de Biënnale, is onder andere bekroond met de NEPRON-prijs. Samen met Lodewijk van Nieuwenhuijzen mocht ik optreden als master in dit proces. Rotterdam Waterstad 2035 is een inspiratiebron voor vele andere Europese steden die te maken krijgen met overbelaste rioolsystemen, dreigende rivieren, een toenemende dynamiek in de grondwaterstanden en zeespiegelstijging. Door op de titel te klikken krijgt u een deel van het eindrapport te zien.