Water en klimaat

In het huidige waterbeheer neemt klimaatverandering een centrale plek in. Het gaat om adapteren, wat complex is.

27 mei 2022

Energielandschap 2030

Het energielandschap Het is een zonnige vrijdag. Vandaag, 21 juni 2030, ben ik te gast bij het projectbureau van gebiedscoöperatie Westergo. Voordat ik het innovatieve gebouwtje binnenstap, neem ik de tijd uit te kijken over het vlakke landschap, met nog steeds florerende landbouw, maar met meer kleuren dan voorheen. Minder solitaire molens, meer geclusterde  opstellingen. In westelijke richting ontwaar ik […]
11 april 2022

Wat als de natuur slimmer is dan wij?

Wij zien onszelf graag als verhevenen boven de natuur, als intelligente wezens, in staat de leefomgeving naar onze eigen hand te zetten en door te dringen tot de finesses van het leven. De natuur reikt ons weliswaar vele vruchten en fraaie vergezichten aan, toch is deze ook een bron van vele onprettige onzekerheden. De natuur is grillig en ontbeert de […]
21 januari 2022

We zijn de weg kwijt

Eind jaren 90 ging ik twee dagen in de week werken bij de Universiteit Twente, deels om colleges te geven, deels om te werken aan mijn proefschrift. Bij de vakgroep werkte men toen aan Wadbos, een beslissingsondersteunend model voor de Waddenzee. Trots toonde men mij de knap geprogrammeerde relaties tussen fysische, ecologische en economische processen. Men wist dat mijn vaders […]
12 december 2021

Out of the Box?

Je hoort het zo vaak: “We moeten ‘Out of the Box’ denken”. Of: “Zij moeten uit hun comfort zone komen!” Het gaat dan over de noodzaak te veranderen, veelal vanuit een diep besef dat we grote opgaven als klimaatadaptatie en de landbouwtransitie nooit zullen volbrengen als we door blijven modderen. Niet zelden citeert men Albert Einstein: “Als je doet wat […]
5 april 2021

De overheid betrekken

Vaak hoor je "we moeten bewoners betrekken" bij beleidsprocessen. Waarom niet andersom? "We moeten de overheid betrekken bij processen in de leefomgeving?"
10 februari 2021

Bakens

In dit blog staat de inleiding van de tweede versie van het essay dat ik in het weekend van 6 en 7 februari 2021 heb geschreven, met buiten harde wind, lage temperaturen en enige sneeuwval. Het gaat over bakens. Het hele essay kun je als pdf downloaden vanaf deze site met behulp van deze link. Waarom? Dit essay gaat over […]
6 juli 2020

Bergrede van het vlakke land

Naar aanleiding van de uitzending op 4 juli 2020 op Fryslân DOK (NPO2) krijg ik vele vragen waar de uitzending teruggezien kan worden en waar de bergrede zelf gevonden kan worden. Ik heb wat links bij elkaar gezet. De uitzending zelf kun je terugkijken op NPO Start. Daar hoef je geen plus-abonnement voor te hebben. Op Youtube kun je het […]
26 januari 2020

Geïntegreerd versus integraal

De begrippen geïntegreerd en integraal lijken hetzelfde te betekenen en worden door elkaar gebruikt (ook in het NOVI), maar de doorwerking van de begrippen in de praktijk verschilt behoorlijk.
27 april 2019

De aarde heeft koorts

Complexiteit Ik ben nu ruim 25 jaar actief met de complexiteitswetenschap. Wat mij in die tijd vooral is opgevallen: mensen hebben de neiging complexe vraagstukken te reduceren tot lineaire relaties. Eén oorzaak, één gevolg. Als er iets fout gaat, is dat de schuld van de ander… of nog erger: van de moslims. Als een bedrijf winst maakt, is dat dankzij […]
22 juli 2018

Niets vluchtiger dan een langetermijnvisie

Velen denken van: we stellen gezamenlijk een langetermijnvisie op en dan hebben we voor lange tijd een richtpunt – “een stip op de horizon” – waar we ons op kunnen richten. Is dat een juiste redenering? Ik denk van niet. Hoe lang blijven we trouw aan een visie die bol staat van begrippen waar niemand het oneens mee kan zijn, […]
20 mei 2017

Dappere Duitsers

Dit verhaal gaat over mensen die de grens tussen land en water opzoeken. Daar ontwikkelen ze welvaart en kwaliteit van leven, doch lopen ook extra risico’s. Het water kan ongenadig zijn. Op 18 en 19 mei van dit jaar waren we met het bestuur  van KIVI Landgebruik en Watermanagement in Hamburg. We zijn daar rondgeleid door vakbroeders. Indrukwekkend te zien […]
13 mei 2017

Kringlooplandbouw

Wat een verrukkelijke karnemelk! Volle smaak, met een bouquet van duurzaamheid en een liefderijke afdronk. Dat was een ervaring met één van de producten van Buurvrouw Durkje. Ik proefde het leven. Met de werkgroep Landbouw, voedsel en biodiversiteit van D66 bezochten we op 12 mei drie bedrijven in Fryslân die duurzaamheid en gezondheid hoog in het vaandel hebben staan. Tjeerd […]
5 mei 2017

Onnadenkendheid belangrijkste faalmechanisme

“Als je weet hoe iets stuk gaat, weet je ook hoe je het heel kunt houden.” Deze karakterisering van de studie Civiele Techniek kregen we als eerstejaarsstudenten aangereikt in september 1980. Krachtig uitgedrukt. Voor elke constructie kun je faalmechanismen benoemen. Een brug  kan breken, uitknikken, kapot trillen en wegzakken en een dijk kan overstromen, doorbreken en afglijden. Hoe beter je […]
11 april 2017

Hoe trager, hoe sneller

Een Engels gezegde is: “more haste, less speed.” In Nederland zeggen we: “haastige spoed is zelden goed”. Deze universele wijsheid is opgeslagen in vele spreekwoorden en gezegden. Neem de tijd. Bijzonder is dat we in het huidige moderne tijdgewricht vele menselijke processen proppen in een afrekenbare tijdsdruk. Soms lijkt het alsof we steeds harder moeten lopen om per saldo niets […]
16 maart 2017

Klimaatscepsis

Onnozelen, modellenfriemelaars, relativerenden en contextuelen zijn volgens mij de vier smaken die je aantreft onder de klimaatsceptici. De eerste twee ontkennen, de derde relativeert en de vierde plaatst de klimaatverandering in een context. Deze vier smaken laat ik kort de revue passeren. Onnozelen Dit is een zeer bijzondere groep van mensen. Zij roepen bijvoorbeeld dat klimaatverandering door Chinezen is bedacht om ons economisch […]
9 maart 2017

Beheer en onderhoud: een kwestie van nuchter nadenken

Goed gevoel Toen ik woensdag 8 maart na een lange en vermoeiende dag vanuit Den Bosch terugreed naar het noorden, was ik in opperbeste stemming. Ik kwam van een congres over beheer en onderhoud – waarop ik als dagvoorzitter mocht optreden – en was diep onder de indruk van de kwaliteit van de presentaties en de dialogen. We zijn in Nederland […]
15 januari 2017

Gilden 2.0

In november 2014 heb ik een essay geschreven met de titel Gilden 2.0. Daar zijn veel reacties op gekomen. Ook zijn we verder gegaan met het verkennen van hoe je nieuwe gilden in de praktijk vormgeeft, onder andere met Europese partners rond Guilds 2.0, onderweg naar een Europees project voor Interreg North Sea. In deze blog behandel ik enkele vragen: […]
10 januari 2017

Klimaatverandering en de Driepuntsbenadering

Het is nu ruim tien jaar geleden dat Jeroen Kluck en ik de Driepuntsbenadering voor het omgaan met klimaatverandering ontwikkelden. We vonden het zelf wel een sterk concept, maar in Nederland is het nooit echt aangeslagen. Gek genoeg in Denemarken wel. Daar is het gebruik bijna standaard. Wellicht een kwestie van goed aan de weg timmeren. Wat ik terugkrijg uit Denemarken is dat de benadering […]